Stalin và Tito

Stalin và Tito

Hai ông Josip Broz Tito (1892-1980) Josiff Stalin cùng có cái tên giống nhau: Josip, song tính khí khác nhau

Khác với các nước Đông Âu khác, người Nam Tư dưới sự lãnh đạo của Tito Tổng tư lệnh Quân đội Kháng chiến, đã tự mình đánh đuổi được quân đội Hitler giải phóng Nam Tư.

Ngày 28-9-1944 , Tito đã ký lệnh cho phép quân Liên Xô hành quân vào vùng Đông Bắc Nam Tư. Quân kháng chiến Nam Tư dựa vào sự hỗ trợ lực lượng Đồng Minh, đã mở cuộc tổng tấn công quân Đức khắp mọi nơi và nhanh chóng giải phóng Nam Tư. Khi quân Đức rút ra khỏi lãnh thổ, Tito cũng lập tức yêu cầu tất cả các lực lượng Đồng Minh (kể cả của Liên Xô) rút khỏi Nam Tư.

Sau Thế chiến 2, Stalin muốn thành lập Liên bang Balkan gồm Nam Tư, Bulgary, Albania, song Nam Tư phản đối. Stalin tức giận, đã tổ chức một đội quân để tấn công Nam Tư. Stalin nói trước mặt Khrushev:

- Ngón tay tôi nhúc nhích, sẽ không còn Tito nữa.

Khrushev là người trực tiếp theo dõi vụ tấn công và ông cho biết quân đội Liên Xô đã bí mật tập kết ở Odessa và Bulgary. Song Khrushev cũng không hiểu tại sao Stalin lại từ bỏ kế hoạch đó

Stalin quyết định ám sát Tito và nhiều sát thủ đã được gửi tới thủ đô Belgrade.

Đáp lại việc Stalin gửi sát thủ sang thủ tiêu mình, Tito đã lại gửi thư cho Stalin:

“Xin đừng gửi người sang giết tôi nữa. Chúng tôi đã bắt được 5 tên, một tên mang bom, một tên khác mang súng trường... Nếu ông không ngưng gửi sát thủ, tôi buộc phải gửi một sát thủ sang Moscow, và tôi sẽ không cần gửi đến sát thủ thứ hai đâu”.

Sau đó, Tito nhân tình huống này, cũng quay sang nhận viện trợ từ đối thủ của Liên Xô là Mỹ, theo chương trình trong Kế hoạch Marshal.

Đến năm 1948, Tito - Chủ tịch Liên đoàn những người Cộng sản Nam Tư – đã quyết định lập kế hoạch phát triển kinh tế cho riêng Nam Tư. Không phụ thuộc vào hệ thống của Liên Xô, nền kinh tế của Nam Tư lúc đó là “nền kinh tế xã hội chủ nghĩa” (không có chữ “định hướng” đi kèm)

Từ đó, liên hệ giữa Nam Tư và Liên Xô bắt đầu tan vỡ. Trong bức thư Tito viết thư cho Stalin: “Chúng tôi học hỏi và theo gương của hệ thống Xô Viết, nhưng chúng tôi phát triển CNXH theo dạng thức khác... Mỗi người chúng tôi, dù có yêu đất nước Liên Xô XHCN bao nhiêu, cũng không thể yêu hơn tổ quốc của chính chúng tôi”.

Tất nhiên vì vậy, Nam Tư không tham gia khối Hiệp ước Quân sự Warszawa và cả Hội đồng Tương trợ kinh Tế (COMECON) của các nước XHCN. Đồng thời, Nam Tư tuyên bố lập trường trung lập trong Chiến trạnh Lạnh và là thành viên sáng lập lãnh đạo của Phong trào các nước Không liên kết. Ngoài ra, trong toàn bộ thời gian tồn tại của mình, Nam Tư có nhiều quan hệ hợp tác kinh tế rất chặt chẽ với Mỹ và các nước phương Tây.

Cuộc cải cách kinh tế được chính thức bắt đầu vào ngày 26-6-1950. Chủ tịch Tito đã tuyên bố việc nhà nước Nam Tư, sẽ xây dựng một hệ thống XHCN thị trường. Phát triển kinh tế và tự do hóa được khuyến khích, trong suốt các thập niên 1950 và 1960. Kinh tế Nam Tư phát triển với tốc độ cao. Tăng trưởng GDP trung bình, cho đến những năm đầu 1980 đạt 6,1% năm. Cải cách kinh tế theo hường thị trường, đã kéo theo chính sách mở cửa biên giới.

Với đầu tư lớn của liên bang, du lịch tại Croatia đã được phục hồi. Và Croatia trở thành thiên đường du lịch của châu Âu. Tạo ra một trong những nguồn thu nhập chính của Nam Tư. Với các biện pháp thành công này, kinh tế Nam Tư đã đạt được tính tự túc tương đối và có giao dịch rộng rãi với cả phương Tây và phương Đông. Vào đầu thập niên 1960, các nhà quan sát nước ngoài đều thống nhất rằng, Nam Tư "đang bùng nổ". Rằng công dân Nam Tư được hưởng quyền tự do lớn hơn nhiều, so với người dân Liên Xô và các nước Đông Âu khác.

https://www.facebook.com/groups/NghienCuuLichSu/permalink/900297846988186/